Provincie houdt informatiebijeenkomsten natuurherstelplan Veluwe

REGIO Zonder maatregelen wordt de Veluwe als grootste Natura 2000-gebied op land in Noordwest-Europa in het bestaan bedreigd. Eikenbossen dreigen te verdwijnen, diersoorten komen niet meer voor, de heide is vaak aangetast. Begin 2030 moeten de resultaten zichtbaar zijn van het natuurherstelplan dat wordt opgesteld door de provincie Gelderland. 

Tijdens drie bijeenkomsten is informatie opgehaald. De laatste was in Nunspeet voor een volle zaal. De resultaten van de bijeenkomsten worden verwerkt in een conceptplan voor natuurherstel. In september worden daarover opnieuw informatiebijeenkomsten gehouden waarna ook eventuele zienswijzen kunnen worden ingediend. Daarna vindt vaststelling plaats. 

Hoewel werd aangegeven dat het tijdens de informatieavond niet alleen over stikstof zou gaan viel dat woord wel als grootste boosdoener als het gaat om het behoud van de Veluwe. Maar er zijn meer bedreigingen. Door de aanleg van fietspaden, spoorlijnen en bebouwing zijn de leefgebieden voor dieren kleiner geworden. De recreant zorgt voor verstoring waardoor diersoorten geen voedsel kunnen vinden of hun jongen niet kunnen voortbrengen. Voorbeeld daarvan is de nachtzwaluw die op de grond broedt en dan wordt opgeschrikt door de mens.

VOORKOMEN De provincie Gelderland wil voorkomen dat de natuur verloren gaat en komt daarom met een herstelplan. Beken moeten weer vol water komen te staan. Windmolens moeten niet worden geplaatst rond de acht kilometer van Natura 2000-gebieden. Als de wespendief uitvliegt, mogen de windmolens twee maanden geen stroom produceren. 

Het besef dat de natuur beter moet worden beschermd is er. Zo brengt een bewoner van de Veluwe de zwarte bij langzamerhand terug in samenwerking met Belgische imkers. De vrees wordt uitgesproken dat er te weinig wordt gedaan aan de bescherming van de dennenbomen terwijl de noodzaak van het blijven bestaan van gemengde bossen ook wordt aangegeven. Maar hier en daar leeft wel de vraag waarop de maatregelen zijn gebaseerd. Naar welke periode dat de Veluwe bestaat wil men terug? Ooit was de Veluwe één zandvlakte, zo viel te horen in de goed gevulde zaal. Anderen vinden dat er nog meer moet worden gedaan dan nu al op de rol staat.

(Tekst gaat verder onder de foto)

De zandverstuiving in Hulshorst wordt met ingang van 2023 om het broedseizoen grotendeels afgesloten - Wijnand Kooijmans

VERSNIPPERD Er moet meer worden gedaan aan het grondwaterpeil op orde houden. Het toezicht daarop wordt te versnipperd gevonden. De vraag is of moet worden doorgegaan met het toestaan van boeren die onbeperkt pompen slaan voor het oppompen van water. Hetgeen onmiddellijk reactie oproept van een boer. Mensen komen naar zijn mening te ver van de natuur af te staan. Wie een ijsje eet, beseft niet dat daar eerst een koe voor nodig is. Wie rookworst eet, weet niet dat hiervoor eerst een varken moest worden geslacht. Anderen noemen het ontstaan van Flevoland als oorzaak.

Bas Klaver van de projectgroep die zich met de plannen bezighoudt, geeft aan dat er meer heide moet worden ontwikkeld en dat gebieden meer met elkaar moeten worden verbonden. Er moet meer kruid gaan groeien en dat moet uiteindelijk leiden tot meer bloeiende heide.

WATER Beken moeten meer gevuld worden met water. De Leuvenumse beek die door de gemeenten Ermelo, Harderwijk en Nunspeet stroomt, wordt als mooi voorbeeld genoemd. Af en toe treedt de beek daar buiten de oevers en stroomt het water het bos in. Vennen moeten worden hersteld. Als voorbeeld daarvan wordt het Mosterdveen in Vierhouten genoemd. Onderzoek wijst uit dat vennen die al zijn hersteld er rooskleuriger voorstaan dan vennen die nog moeten hersteld.

(Tekst gaat verder onder de foto)

Het vennetje bij het voormalige Ronde Huis is en fraai stukje natuurschoon. - Wijnand Kooijmans

Voor het herstelplan is de Veluwe opgedeeld in twaalf gebieden en is een analyse uitgevoerd naar wat gewenst is. Waarbij men bijvoorbeeld af wil van soorten die eigenlijk niet op de Veluwe thuishoren, zoals de Amerikaanse eik. En wil men voorkomen dat jonge boompjes worden opgepeuzeld als gevolg van een te hoge wildstand.

STIKSTOF Eén zaak speelt duidelijk door alles heen. De uitstoot van stikstof moet worden verlaagd. Projectleider Irma Span wil nadrukkelijk de schuld voor te veel stikstof niet bij de boeren neerleggen. ,,Het is een gezamenlijk probleem”, zegt ze. 

Wijnand Kooijmans