Columniste Fransje Heijkoop is moe: ‘Niets doet het tij keren’
19 juni 2025 om 14:00 ColumnDe afgelopen week ben ik tig keren van onderwerp voor mijn column veranderd. Er is zóveel op ons afgekomen! Een smeekbede van de paus, massale vredelievende demonstraties. Journalisten, wetenschappers, hongerenden die stelselmatig vermoord worden…niets maar dan ook niets dat het tij doet keren. Ik ben er zó moe van!
Ik wil geen eelt op mijn ziel. Mijn hoofd afwenden als ik in mijn directe omgeven hoor dat - desondanks - mensen tóch op Wilders blijven stemmen. Opkomst en ondergang van Hitler hebben meegemaakt maar niet meer de veerkracht hebben om de verbanden tussen toen en nu, 80 jaar later, te zien, voelen en leggen.
Als je vanuit het Oude Testament leert en gelooft dat de joden het uitverkoren volk zijn dan blijft bij mij de vraag hangen: als uitverkorene zul je daar dan toch naar leven en handelen? Mensen liefhebben, ze behoeden voor het kwaad? Eigenlijk naar het voorbeeld van de Barmhartige Samaritaan, paus Franciscus een Argentijn en Paus Leo XIV een Amerikaan. Niets helpt en dáár word ik zo moe van in mijn hoofd.
Fysiek ben ik gelukkig oké want ‘de wandelclub’ heeft zaterdag weer de beentjes gestrekt in het buurtschap Gerven, zuidelijk van Putten. Het was warm en benauwd weer dus extra water mee. Ik vertelde dat 40 graden in de zomer in Irak de gewoonste zaak van de wereld is.
Desertcoolers oftewel woestijnkoelers, zijn grote metalen bakken met een ventilator erin die buiten aan de gevel hangen. Je kent ze wel omdat ze in Zuid-Europa gebruikt worden. Een desertcooler is anders. Water dat voor irrigatie gebruikt wordt, vult de stromatten in de cooler en blaast daardoor vochtige lucht het woongedeelte binnen en verdampt meteen. Vochtigheidsgraad in Irak is nul tot vijf procent, zodat het draaglijk is. Zout kun je van je armen en gezicht likken. Fanta en Cola zijn de volksdranken. Arme mensen drinken op markten water uit poreuze kruiken. Het water verdampt aan de buitenkant zodat het koel blijft. Zo kan de temperatuur tot 35 graden zakken.
Iraki’s zitten tot laat in de avond buiten en gebruiken hetzelfde water om de buitenmuren te koelen. In Bagdad blijft de hitte hangen, maar daar zijn westerse ventilatoren. Wij woonden niet in een compound maar gewoon tussen de Iraki’s. Wat een geweldige mensen. Ze leerden ons bijvoorbeeld veel over de Islam, feesten, zandstormen enz..
Uren van tevoren zag je al de oranje gloed van de Irakese woestijnstorm. Alles gauw afdekken: klok, radio, grammofoon. Elektriciteit van koelers en koelkast uit. Mijn horloge deed het daarna niet meer. Eenmaal in Nederland ontdekte de horlogemaker dat een soort oranje het raderwerk had geblokkeerd. Ik liet hem raden wat het was. Dat lukte niet. ,,Woestijnzand uit Irak, meneer”.
Fransje Heijkoop
