Columniste Fransje Heijkoop kende dubbel onrecht: ‘Op een kussen kon ik mijn naar binnen gerichte verdriet afreageren’
24 april 2025 om 10:00 ColumnBevrijdingsdag, Pasen en Koningsdag vallen zo dicht op elkaar dat het Ermelo’s Weekblad vast menskracht tekort komt om alles op de rails te krijgen, denk ik. (Fijn dat er nu zoveel columnisten zijn).
Mijn besluit om over paaszaterdag te schrijven nam ik nadat de nieuwe kerk met prachtige groene toren en vergulde wijzerplaat op de Horsterweg zojuist liet horen dat het 12 uur was.
Paaszaterdag 12 uur Breda 1950.
Op de lagere school hoefden we op Paaszaterdag om 8 u niet naar de kerk en ging de school al om 11 u uit zodat we om 12 uur thuis konden zijn. Moeders verstopten in die tussentijd de chocolade eitjes en paashaasjes in de tuin. Gek genoeg herinner ik mij dat het toen altijd droog was.
Het was ook knikker- en touwtje-springentijd. Toen was bewegen nog heel gewoon.
Paaszaterdag 11 uur. Mijn oudste zus kon niet tegen haar verlies dus ook niet met knikkeren. Die prachtige glazen bolletjes met allerlei kleuren erin die op beukennootjes leken. Die wil iedereen wel winnen toch? Ze wilde dus net zo lang doorgaan tot ze gewonnen had. Ik was bijna 10 jaar en liet mij niet de kaas van mijn brood eten! De cour, zo heette het schoolplein, was stil en verlaten. Ik wilde naar huis en ten einde raad liet ik haar maar winnen. De torenklok wees al 5 voor 12! Ik voelde mij diep ongelukkig. Thuisgekomen dulde mijn moeder geen tegenspraak en werden mijn zus en ik opgesloten in het kolenhok. Ik durfde niet te zeggen dat ik haar expres had laten winnen uit angst voor wat ze mij aan zou doen. Door het smoezelige raampje konden we zien hoe blij mijn zusjes en broertje tussen de struiken doken en in hun papieren zakjes eitjes en haasjes stopten. Wij kregen niks.
Dit werd een van mijn ergste trauma’s. Dubbel onrecht werd mij aangedaan
In 1989 ging ik in therapie omdat steeds vergelijkbare momenten uit mijn leven in dromen terugkwamen. Op een kussen kon ik mijn naar binnen gerichte verdriet afreageren. Zo werd ik een gelukkig mens en droomde alleen nog maar van mooie reizen en lieve mensen. De droevige ervaringen met mijn moeder en oudste zus, beiden overleden, doen me inzien dat ik slechts een van de - misschien wel miljoenen mensen - in Nederland ben met een traumatische ervaring. Dit is maar het topje van de ijsberg en ogenschijnlijk klein leed want de combinatie van langdurige fysieke en psychische marteling is vele malen ernstiger.
,,Geluksmomentjes koesteren, mam”, zegt mijn dochter. Op Croonenburgh, waar ik woon, gaan we gezellig op 26 april live op TV Koningsdag vieren met koffie en oranjegebak.
Ik hoop dat jullie kunnen terugkijken op een memorabele 19 april 1945, toen Ermelo werd bevrijd, op fijne Paasdagen en geniet van Koningsdag in Doetinchem.
Fransje Heijkoop
