Column Fransje Heijkoop: zorg en welzijn zijn pijlers waar we trots op kunnen zijn maar die aan slijtage onderhevig zijn

Zorg en welzijn zijn pijlers waar we trots op kunnen zijn maar die aan ‘slijtage’ onderhevig zijn. Het begint al bij de peuters thuis. Veilig stopcontact. Veiligheidssluiting op chloorfles. Scherpen dingen buiten bereik. Ik had vroeger zelfs een ronde salontafel waarlangs de eerste stapjes werden gedaan.

Bij de tieners wordt zorg al gauw als bemoeizucht gezien. De corona epidemie versterkte dat gevoel. Nu eindelijk grote evenementen als Lowlands weer mogen gaan tieners uit hun dak.

Begin september kwamen verontrustende TV-berichten van het Ministerie van Volksgezondheid. Onveilige seks leidt tot een seksuele overdraagbare aandoening en zonder condoom tot ongewenste zwangerschap. Ik mag aannemen dat zulks een bezoek aan de huisarts tot gevolg heeft. Ouders hoeven daar niks van te weten want artsen hebben hun beroepsgeheim.

Dan de leeftijdsgroep waar ikzelf toe behoor. Deze zorgpijler staat onder zware druk. Eén op de vijf ouderen heeft enige vorm van dementie. Toen mijn man Hans in 2020 tekende voor een gesloten inrichting was zijn lot bezegeld. Wij waren niet op de hoogte van het feit dat het wilsonbekwaam zijn directe gevolgen had voor zijn zorgvuldig opgestelde euthanasieverklaring.

Deze was in 2016 bij de notaris ondergebracht in zijn levenstestament: ‘de gemachtigde mijn schriftelijke euthanasieverzoek onder de aandacht brengt van mijn arts’. Ik was zijn gemachtigde en op het moment dat Hans uitzichtloos en ondraaglijk psychisch leed was zijn verzoek niet rechtsgeldig meer. 

Hij verbleef drie jaar op de Corneliahoeve en overleefde veertien mensen. Ik kwam dagelijks en hielp als vrijwilligster tijdens Corona. De mensen stierven een natuurlijke dood, opgetekend door de schouwarts. Wat moest Hans nog krijgen om te mogen sterven? Een hartstilstand, een gecompliceerde been- heup- of armbreuk? Een zware dubbele longontsteking met hoge koorts en versterven? Als patiënten veel pijn hadden kregen ze een morfinepleister op hun schouderblad. Hierdoor nam de lust tot eten geleidelijk af.

Hans stierf op 5 februari 2023 met naast zich zijn pop Tineke waar ik - bijna een jaar ervoor - kleertjes had gekocht bij de kringloopwinkel. Dít lijden en wachten op de dood heeft hij nooit gewild. Rouwkaart: ‘Onze dank gaat uit naar de liefdevolle zorg…’

Wat ik nu graag zou willen is dat notaris, huisarts, casemanager, de direct betrokkenen in een gesprek met o.a. de familie vroegtijdig laten weten dat een euthanasieverklaring vervalt na het tekenen van het verblijfscontract en direct daaropvolgend de Wet Langdurige Zorg in werking treedt.

Beste lezers dit had ik liever niet in de openbaarheid gebracht maar met deze persoonlijke ervaring hoop ik jullie het bovengenoemde probleem inzichtelijk te hebben gemaakt. 

Het gaat jullie goed.