Hut van Cartouche is een rustplek met rijke geschiedenis: ‘Verhaal van deze locatie levend houden’

7 november 2025 om 15:00 Natuur en milieu

SPEULD Aan de rand van het Speulder- en Sprielderbos ligt de voormalige jagershut van Arnold van der Wal, bijgenaamd Cartouche. Tegenwoordig is de Hut van Cartouche een natuurhuisje annex B&B, dat wordt gerund door Ermeloërs Peter en Monique Post. Zij hebben er hun eigen woonhuis naast gebouwd. ,,Een enorm cadeau om zo vredig te mogen wonen, middenin de natuur.”

Marco Jansen

Peter (54) en zijn vrouw Monique (51) wonen sinds februari 2020 op deze rustgevende locatie. Ze komen uit Ermelo en het was hun droom om in het bos te wonen.

De historie van de hut gaat terug naar 1920. Toen is het oudste deel gebouwd. In 1946 kwam Arnold van der Wal uit Heemstede, er wonen. Het schuilhutje kreeg een woonbestemming en werd gaandeweg uitgebreid met onder andere een hondenkamer, want hij had twaalf jachthonden.

INVLOEDRIJK

De jager kreeg de schrijversnaam Cartouche, omdat hij hoofdredacteur was van het tijdschrift ’t Jagertje. Hij was ook grondlegger van verantwoord wildbeheer. Na de oorlog was het wild vrijwel verdwenen, omdat het bos volledig was leeggestroopt. Cartouche huurde een jachtopzichter in om de stropers uit het gebied te weren. Het duurde tien jaar voor de wildstand zo sterk was, dat hij zelf weer op herten en zwijnen kon gaan jagen. ,,Een kilometer rond de hut jaagde hij niet. Zo kwamen de dieren hier tot rust en kon hij ze observeren. Hij leerde de roedels kennen en kwam tot inzicht om de gezonde dieren die voor het nageslacht zorgden, niet bejaagd moesten worden om de populatie sterk te houden. De zwakkere dieren konden wel worden bejaagd.”

De hertengeweien herinneren aan de vroegere jachthut. - Marco Jansen

De hertengeweien aan het plafond herinneren aan die tijd; in de beginjaren waren het grote geweien, maar die werden later steeds kleiner, aangezien daaraan de conditie van de dieren kon worden afgemeten. Cartouche had de pachtrechten en zijn publiek betaalde om in het gebied te mogen jagen. Door de artikelen voor het blad van de Nederlandse Jagersvereniging werd zijn visie verder verspreid. Met de inzichten uit zijn jagerspraktijk had hij veel invloed op jagend Nederland.

GASTEN

Bekende Nederlanders bezochten de Hut. Zoals tekenaar Rien Poortvliet, met wie hij bevriend raakte en die de dieren tekende die hij in het bos zag. Rijke en bekende Nederlanders uit ’t Gooi kwamen naar Speuld, onder wie acteur Jan Teulings, bekend van Maigret. Van hem is een wandafbeelding te zien. Koning Willem Alexander heeft van jager Cartouche nog les gekregen voor zijn jachtexamen. Samen met de hoofdopzichter van Paleis Het Loo kwam hij, in de tijd dat hij nog prins was, naar het bos in Ermelo.

Tijdens de Open Monumentendag - Jan de Roo Fotografie

Van der Wal overleed in 1987 op 66-jarige leeftijd en liet de Hut na aan Stichting Beheer Natuur en Landelijk gebied. De Hut werd uitvalsbasis voor de jagers die de jacht bedreven in dit gebied. Toen die groep er na 25 jaar mee stopte, wilde de stichting, die zich meer richtte op landschapsbeheer, afscheid nemen van de Hut. Om de geschiedenis van de locatie niet verloren te laten gaan, werd gezocht naar een passende koper.

NIEUWE EIGENAREN

De Hut kwam niet in de openbare verkoop, om te voorkomen dat deze zou verdwijnen. Zo besloot een neef van de jager om in februari 2019 de media te benaderen om de juiste koper te selecteren. Peter en Monique Post waren één van de tien gegadigden. ,,We hebben het gekregen, omdat we dit verborgen bijzondere verhaal toegankelijk wilden maken voor het publiek. Er was ruimte in het bestemmingplan om er een woonhuis naast te bouwen.’’

Interieur van de Hut, met uitzicht op het Speulder- en Sprielderbos. - Marco Jansen

,,De eerste twee jaar hebben we in de Hut gewoond. We hebben de gok genomen en verhuren het nu als natuurhuisje voor rustzoekers en natuurliefhebbers. Het authentieke interieur is intact gebleven; van schrijftafel tot zwevend tafeltje aan het plafond voor de borrelglaasjes. We vertellen over de geschiedenis van dit museum, dat we openstellen voor rondleidingen, zoals tijdens Open Monumentendag. Zo willen we het verhaal van deze locatie levend houden.”