Column huisarts Anne Groot

Op kraambezoek, maar dan anders dan anders

O, jawel: de jonge ouders zijn superblij met hun eerste kindje. Pikzwarte haartjes, ragfijne wimpertjes, vingertjes als roze garnaaltjes. De ontroerende schoonheid van de pasgeborene. Wat anders is, is waar we het over gaan hebben. Deze ouders willen graag praten over de prikken. Al over 6 weken, als de baby nog maar twee maanden oud is, staan er al twee gepland. In de komende 14 maanden mag hun kindje 9 prikken krijgen, tegen in totaal 11 ziekten. Tegen de beruchte tetanus, polio, difterie en kinkhoest. Maar ook tegen de bof, rode hond en mazelen. Ze vragen zich af: is dit allemaal wel nodig? En zijn zoveel verschillende prikken door elkaar niet schadelijk? Er zijn toch ook verhalen over de gevolgen op de lange termijn? Dat het kind er autisme of allergie van kan krijgen? Wat vind ik hiervan, als hun huisarts? Ik ben blij met de vragen. Op internet staat zoveel nepinformatie hierover. Bijvoorbeeld het verhaal dat kinderen autisme hadden gekregen van de mazelenvaccinatie. Een verhaal uit de vorige eeuw. Later onderzoek heeft laten zien dat het onzin was. Bedoeld om een rechtszaak te winnen. Maar ook al is zo’n vaccinatie niet schadelijk, waarom zou je het doen? Het antwoord is: om ernstige ziekte te voorkomen. Bij mazelen bijvoorbeeld is dat hersenontsteking, met blijvende schade (1 op 1000), en overlijden (vooral jonge kinderen). Alle ziekten waartegen wordt ingeënt, kunnen erge gevolgen hebben. Natuurlijk zullen de meeste kinderen die ernstige gevolgen niet krijgen, als ze ziek worden. Maar je kunt de kans zo klein mogelijk maken. Als we dan gaan inenten, waarom moet het dan met meerdere ziektes tegelijk, en waarom als ze nog zo klein zijn? Moet het immuunsysteem niet eerst wat sterker zijn? Maar: onderschat het immuunsysteem van een baby niet! Zodra een kind geboren wordt gaat het afweersysteem aan het werk. De vele duizenden bacteriën, virussen en schimmels in onze leefomgeving moeten allemaal verkend worden, en speciale cellen worden geprogrammeerd om stukjes virus en bacterie in de toekomst snel onschadelijk te maken. Dit gaat met vele tegelijk, want de natuur is niet inschikkelijk. Gelukkig wordt de baby nog even geholpen door afweerstoffen van de moeder, meegekregen via de navelstreng. Van de vaccinaties in het eerste levensjaar is het juist belangrijk dat ze op tijd gegeven worden. Je wilt het kind als het nog heel kwetsbaar is, zo gauw mogelijk een beetje beschermen. De Hib vaccinatie bijvoorbeeld beschermt tegen hersenvliesontsteking bij heel jonge kinderen. De pneumococ bacterie is ook het meest schadelijk bij heel jonge kinderen. Inentingen bleken ook bij baby’s van 2 of 3 maanden een goede reactie van het immuunsysteem te geven. Zonder ergere bijwerkingen. Een gezonde baby kan het dus aan om tegen verschillende ziekteverwekkers tegelijk afweerstoffen te maken. Maar is het inspuiten in het lichaam dan niet schadelijk? Nee dus. Het vaccin komt in vetweefsel terecht, of in spierweefsel. Daar bevinden zich afweercellen die aan het werk gezet worden. En er worden andere afweercellen aangevoerd. Daarom wordt de plek vaak rood en warm, het immuunsysteem is druk bezig. Tot nu toe is inspuiten het meest betrouwbaar. Er wordt wel onderzocht of vaccineren door vloeistof of speciaal voedsel in de toekomst net zo betrouwbaar kan. Want het blijft naar, al dat geprik. Het werd een bijzonder kraambezoek, ik vergat zelfs mijn beschuit met muisjes op te eten.

Anne Groot, huisarts