column
28 april 2026 om 12:39Vrijheid
Predikant zijn is een rijk beroep. Het vergt veel van je als mens. Je krijgt ook ontzettend veel. Tegelijkertijd geldt: je werk is nooit af. Je preek niet. Je studie niet. Je pastorale werk niet. Aan het vergaderen komt geen einde. (Zeker in Ermelo, mensgerichte mensen, vergaderen onmenselijk veel!) Het is de keerzijde van het wondere ambt. Het is ook een uitnodiging om te leven met het onaffe, het gebrokene en rafelige, dat wat niet te doorgronden is.
Doordat Bartiméus zich geografisch gezien binnen mijn wijk bevindt, heb ik ook contact met mensen met een visuele beperking. Zo’n beperking kan aangeboren zijn of zich gaandeweg ontwikkelen. De impact is hoe dan ook groot. Voor veel mensen met een visuele beperking is het leven een zoektocht. Ik ben soms verwonderd over de draagkracht van mensen.
Door ervaring ontdekte ik dat vertrouwen veel moeilijker is, wanneer je iemand niet kunt zien. Je ziet niet hoe iemands ogen staan. Je kunt iemands gezicht niet lezen (waarbij rond de 100 spiertjes betrokken zijn!). Al kan iemand wel horen of iemand in je richting praat of rondkijkt, of je betrokken bent, of afwezig. Om nabij iemand te zijn met een visuele beperking, moet ik moeite doen. Gelukkig is het leven die moeite waard.
Zo was ik onlangs bij iemand die door deze beperking veel meemaakte. Plaatsvervangend voelde ik schaamte over het gedrag wat mensen kunnen vertonen. Maar als visueel beperkte moet je wel mensen kunnen vertrouwen om überhaupt te kunnen leven. Ik was verbaasd over de mildheid die door alle ervaringen heen gegroeid was. ‘Je hebt de ander nodig, anders kun je niet leven.’
Dat brengt me bij wat vrijheid is. Vrijheid is niet het onbegrensde. Vrijheid betekent juist grenzen in acht nemen. De ander zien. Er voor de ander zijn. De allergrootste vrijheid is bereid zijn je leven te geven voor de ander. De filosoof Levinas, die niet zoveel met geloof in een persoonlijk god had, had het toch over ‘de Ander’ (met hoofdletter) die ik ontmoet in het aangezicht van de ander.
Wonderlijk dat zelfs iemand die geblinddoekt is, toch staande kan blijven, vanwege de ander. (Mijn grootste Voorbeeld!) Vrijheid is je niet door de teleurstellingen laten bepalen, maar je aangezicht schenken aan wie kan zien. De Ander zijn in je kwetsbaarheid. De ander een rijker leven gunnen, door jou te leren kennen. Vrijheid is de Ander binnenlaten!
Ds. Marthijn van Leeuwen